نبايد نهادن سر اندر فريب‏

         سپهبد كجا گشت پيمان شكن             

        بخندد بدو نامدار انجمن‏

         خرد گير كآرايش جان تست                  

         نگهدار گفتار و پيمان تست

‏
         هم آرايش تاج و گنج و سپاه                 

         نماينده گردش هور و ماه‏

         نگر تا نسازى ز بازوى گنج                    

         كه بر تو سر آيد سراى سپنج‏

         مزن راى جز با خردمند مرد                   

         از آيين شاهان پيشى مگرد

         بلشكر بترسان بدانديش را                   

         بژرفى نگه كن پس و پيش را

         ستاينده‏يى كو ز بهر هوا                      

         ستايد كسى را همى ناسزا

         شكست تو جويد همى زان سخن         

         ممان تا بپيش تو گردد كهن

‏
         كسى كش ستايش بيايد بكار               

         تو او را ز گيتى بمردم مدار

         كه يزدان ستايش نخواهد همى             

         نكوهيده را دل بكاهد همى‏

         هر انكس كه او از گنهكار چشم             

         بخوابيد و آسان فرو برد خشم‏

         فزونيش هر روز افزون شود                   

         شتاب آورد دل پر از خون مرد

         هر انكس كه با آب دريا نبرد                   

         بجويد نباشد خردمند مرد

         كمان دار دل را زبانت چو تير                   

         تو اين گفته‏هاى من آسان مگير

         گشاد برت باشد و دست راست             

         نشانه بنه زان نشان كت هواست

‏
         زبان و خرد با دلت راست كن              

         همى ران از ان سان كه خواهى سخن

‏
         هر انكس كه اندر سرش مغز بود            

         همه راى و گفتار او نغز بود

         هر انگه كه باشى تو يا راى زن               

         سخنها بياراى بى‏انجمن

‏
         گرت راى با آزمايش بود                         

         همه روزت اندر افزايش بود

         شود جانت از دشمن آژيرتر                    

         دل و مغز و رايت جهانگير تر

         كسى را كجا پيش رو شد هوا               

         چنان دان كه رايش نگيرد نوا

         اگر دوست يابد ترا تازه روى                  

         بيفزايد اين نام را رنگ و بوى‏

         تو با دشمنت رو پر آژنگ دار                  

         بدانديش را چهره بى‏رنگ دار

         بارزانيان بخش هرچت هواست             

         كه گنج تو ارزانيان را سزاست‏

         بكش جان و دل تا توانى ز رشك             

         كه رشك آورد گرم و خونين سرشك‏

         هر انگه كه رشك آورد پادشا                 

         نكوهش كند مردم پارسا

         چو اندرز بنوشت فرّخ دبير                     

         بياورد و بنهاد پيش وزير

         جهاندار برزد يكى باد سرد                    

         پس آن لعل رخسارگان كرد زرد

         چو رنگين رخ تا جور تيره شد                 

         ازان درد بهرام دل خيره شد

         چهل روز بد سوكوار و نژند                    

         پر از گرد و بيكار تخت بلند

         چنين بود تا بود گردان سپهر                 

          گهى پر ز درد و گهى پر ز مهر

         تو گر باهشى مشمر او را بدوست         

          كجا دست يابد بدرّدت پوست‏