استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز است.
:: آبان 1388
:: خرداد 1388
:: اردیبهشت 1388
:: فروردین 1388
:: اسفند 1387
:: دی 1387
:: آبان 1387
:: مهر 1387
:: شهریور 1387
:: مرداد 1387
:: تیر 1387
:: خرداد 1387
:: اردیبهشت 1387
:: اسفند 1386
:: دی 1386
:: آذر 1386
:: آبان 1386
:: مهر 1386
:: شهریور 1386
:: مرداد 1386
:: تیر 1386
:: خرداد 1386
:: اردیبهشت 1386
:: فروردین 1386
:: مهر 1385
:: مرداد 1385
:: تیر 1385
:: خرداد 1385
:: حسن قلندری
:: الورّاق
:: دانشگاه شاهد
:: سیاست بین الملل
:: ایرانیکا
:: شورای گسترش زبان فارسی
:: روزنامه ها
:: انجمن علوم سیاسی ایران
:: آبادان بلاگ ::
اسلام از زمان شکل گیری خود همواره مشوّق علم بوده است. آیات و احادیث بسیاری در مدح علم و عالمان و جایگاه آنها آمده است که در این مقال چندان به اطناب سخن دربارۀ آنها نمی پردازیم و بدین سخن بسنده می کنیم که رسول خاتم (ص) فرمودند مداد العلماء افضل من دماء الشّهداء. مسلمانان طی دورۀ فتوحات خود به هر سرزمین جدیدی که وارد می شدند تعاملی فرهنگی- علمی را با آن سرزمین آغاز می کردند. آنان از یک سو دین جدیدی را همراه با دستوراتی در جهت سعادت دنیا و آخرت مردم با خود به ارمغان می آوردند و از سوی دیگر از پیشرفتهای علمی آن سرزمینهای جدید که نوعاً بر مردمان شبه جزیرۀ حجاز برتری داشت استفاده می کردند، تعاملی که استاد مرتضی مطهّری از نوع اسلامی- ایرانی آن به عنوان «خدمات متقابل اسلام و ایران» یاد می کند. در زمان حضرت محمّد (ص) عرب از خودش صنعتی نداشت، یا اگر داشت ناچیز بود، بعد از فتح سوریه و بین النهرین و مصر و ایران بود که هنرهای این ممالک را اقتباس کردند. ایرانیان بقایای تمدّن تلطیف شده و پرورده ای به اسلام تحویل دادند که بر اثر حیاتی که این مذهب در آن دمید جان تازه گرفت. تردیدی نیست که تمدّن ایرانی که توسّط مسلمانان فتح شد تمدّنی کهن بود و در این تمدّن و تمدّنهای مشابه آن سالها شیوه حکومتگری و علوم و هنرها نضج و رسوخ یافته بود. اداره کشور شاهنشاهی ایران که از بحر الجزایر تا رود سند و از اقیانوس هند تا خزر امتداد می یافت کار آسانی نبود و در گذشته هیچگاه حکمداری در مقابل چنان وظیفه سنگین واقع نشده بود که کوروش آن را شروع کرد و داریوش آن را ادامه داد. اینگونه سازمان کشورداری را که در خاورمیانه بلکه در تمام جهان متمدّن اوّلین بار به وجود آمد یکی از مراحل قابل توجّه تاریخ بشر توان شمرد. از منابع صحف چینی به دست می آید که خلفای اموی از تمامی ولایات مفتوحه مصالح و استادانی را جلب می کردند و در بنای شهرها و قصرها و مساجد جدید مورد استفاده قرار می دادند. معرّق سازهای بیزانسی و سوریه ای برای تزیینات مساجد دمشق استخدام می شدند و تحت ریاست یک استاد ایرانی به کار می پرداختند. همچنین برای ابنیه در مکّه صنعتگرانی از مصر و قدس و دمشق آورده شدند و این استفاده از مصالح و عمله تا عصر عباسیان ادامه یافت. طبری نیز در تاریخ خود می گوید که برای بنای بغداد استادانی از سوریه و ایران و موصل و کوفه استخدام گشتند. با این ترتیب بتدریج یک اسلوب اسلامی که از دو منبع، عیسوی شرقی و ساسانی سرچشمه می گرفت به وجود آمد. ارتش اسلام در حالی که به سوی آسیای مرکزی و شمال آفریقا پیش می رفت و گسترش می یافت نه فقط مذهب تازه را همراه خود می برد، بلکه یک تمدّن جوان و در حال رشد را نیز با خود داشت. سوریه، بین النهرین و مصر همه در فرهنگ عربی (اسلامی) جذب شدند و تحلیل رفتند، زبان عربی زبان عادی و رسمی آنها شد، و از نظر نژادی نیز با اعراب به هم آمیختند و شبیه یکدیگر شدند. بغداد، دمشق و قاهره به مراکز بزرگ فرهنگ عربی (اسلامی) بدل شدند، و بر اثر جهش پر نیرویی که از تمدّن جدید به وجود آمده بود ساختمانهای زیبای بسیاری در آنها به پا گردید.
ادامه مطلب
سياست در ايران (گروهها ، طبقات و نوسازي)
جیمز آلبن بیل
مترجم: علی مرشدی زاد
نشر اختران
پیدایش نظریۀ هانتینگتون در تلاشهایی برای ابطال نظریه ای خام صورت گرفت که نوسازی های اقتصادی و اجتماعی را با ثبات سیاسی پیوند می داد و در دهه های 1950 و 1960 در محافل دولتی امریکا مطرح بود.[i] این نظریه از این ملاحظه آغاز می شود که دموکراسیهای باثبات ثروتمندترین، صنعتی ترین، شهری ترین، و تحصیلکرده ترین جوامع جهان هستند؛ جوامع سیاسی بی ثبات فقیرترین، کشاورزی ترین، روستایی ترین، و کم سوادترین جوامع هستند. این دیدگاه از این مطلب استنتاج می شود که برای فراهم آوردن شرایط اجتماعی و اقتصادی ای که آشکارا باعث حفظ دموکراسی در غرب شد، می توان با ترویج آنچه که به انحاء مختلف به عنوان «توسعۀ اقتصادی»،[ii] «رشد اقتصادی»،[iii] یا «نوسازی»،[iv] توصیف شده است دموکراسیهایی باثبات در کشورهای در حال توسعه به وجود آورد. بدین شیوه کشورهای در حال توسعه می توانستند از کمونیسم که، ادّعا می شد، در فقر و ناآگاهی رشد یافته و به موازات مسیر دموکراسی سبک امریکایی آغاز شده بود، نجات یابند. بدین ترتیب- بویژه طی دورۀ جنگ سرد- یکی از بخشهای اصلی سیاست خارجی امریکا ترویج نوسازی به عنوان «سدّی در مقابل کمونیسم بین الملل»[v] بود و مبالغ هنگفتی صرف کمک به کشورهای در حال توسعه ای شد که گمان می رفت در نقطۀ «جهش» صنعتی قرار دارند، تا بدین ترتیب توسعۀ اقتصادی آنها شتاب یابد و سپس آنها را به منزلت دموکراسیهای باثبات ارتقا بخشد.
.jpg)
ساموئل هانتینگتون (متولد ۱۸ آوریل ۱۹۲۷- درگذشته در ۲۴ دسامبر ۲۰۰۸) دانشمند سیاسی امریکایی است که به خاطر ارائه نظریه رویارویی تمدنها به شهرت رسید. شهرت آکادمیک وی پیش از آن به خاطر نظریات وی در باب رابطه میان ارتش و حکومت مدنی تحقیق وی در باب کودتا و تحلیل اخیر وی درباره تهدیدات به وجود آمده از مهاجرت بوده است.
هانتینگتون در شهر نیویورک متولد شد. وی در سن ۱۸ سالگی از دانشگاه ییل مدرک کارشناسی گرفت در ارتش به خدمت پرداخت از دانشگاه شیکاگو مدرک کارشناسی ارشد خود را گرفت و از دانشگاه هاروارد موفق به دریافت مدرک دکتری شد و این دانشگاه جایی بود که وی در سن ۲۳سالگی تدریس در آن را آغاز کرده بود. وی از سال ۱۹۵۰ تا زمان مرگ خود عضو دپارتمان حکومت این دانشگاه بود. نخستین کتاب مهم وی سرباز ودولت: نظریه و سیاست روابط مدنی- نظامی نام داشت. که در زمان انتشار در سال ۱۹۵۷ بسیار بحث انگیز شد. اما امروزه آنکتاب به عنوان یکی از مهمترین کتابهای مربوط به رابطه نظامیان و غیر نظامیان شناخته می شود. وسدر دهه ۱۹۶۰ به خاطر انتشار کتاب سامان سیاسی در جوامع دستخوش دگرگونی و به دلیل به چالش کشیدن نظریات عمده توسعه که مدعی بودند توسعه باعث دموکراسی خواهد شدبه اندیشمندی برجسته بدل شد. هانتینگتون به عنوان مشاور ارشد وزارت خارجه امریکادر سال ۱۹۶۸ ر مقاله ای مهم در مجله فارین افرز به حمایت از متمرکز ساختن جمعیت روستایی ویتنام به عنوان ابزاری برای منزوی ساختن ویت کنگها پرداخت. وی یکی از نویسندگان کتاب بحران دموکراسی: در باب حکومت پذیری دموکراسی ها بود. این کتاب گزارشی بود که در سال ۱۹۶۷ از سوی کمیته سه جانبه ارائه شد.وی طی سالهای ۱۹۷۷ و ۱۹۷۸ از سوی کاخ سفید به عنوان هماهنگ کننده برنامه ریزی امنیتی در شورای امنیت ملی حضور داشت.
هانتینگتون در دهه ۱۹۷۰ نظریه خود را به عنوان توصیه نامه ای برای تمامی دولتها اعم از دموکراتیک و دیکتاتوری ارائه کرد. او در سال ۱۹۷۲ با نمایندگان دولت مدیسی در برزیل ملاقات کرد و یک سال بعد گزارش خود را با عنوان «رویکردی به کاهش فشار سیاسی» منتشر کرد و در آن مقاله هشدار داد که آزادسازی بسیار سریع سیاسی می تواند مخاطره آمیز باشد و پیشنهاد داد که این آزادسازی به صورت تدریجی انجام شود و دولت حزبی نیرومندی همانند حزب انقلابی نهادی مکزیک این امر را عهده دار شود. برزیل بر اساس ایده وی پس از دوره ای طولانی در سال ۱۹۸۵ دموکراتیک شد.
هانتینگتون همواره از برزیل به عنوان یک موفقیت یاد می کرد. وی در سخنرانی خود در انجمن علوم سیاسی امریکا در سال ۱۹۸۸ به نقش خود در این فرایند دموکراتیزاسیون اشاره می کند و می افزاید که علوم سیاسی در ای فرایند نقشی معتدل ایفا کرد.
وی در سال ۱۹۹۳ با ارائه مقاله ای با عنوان «رویارویی تمدنها؟» در مجله فارین افرز موضوع بحث انگیزی را در عرصه روابط بین الملل مطرح کرد. توصیف وی درباره ژئوپولتیک بعد از جنگ سرد در مقابل دیدگاه پایان تاریخ مطرح شده از سوی فرانسیس فوکویاما قرار گرفت. هانتینگتون این مقاله را در سال ۱۹۹۶ در قالب کتابی با عنوان رویارویی تمدنها و بازسازی نظم نوین جهانی گسترش بخشید. این مقاله و کتاب این ایده را مطرح می کردند که به دلیل تفاوتهای فرهنگی (به جای ایدئولوژیک) منازعات زیادی در دوره بعد از جنگ سرد بروز خواهد کرد. جنگی که پیش از آن در دوره جنگ سرد احتمال می رفت بین بلوک سرمایه داری و بلوک کمونیست بروز کند اکنون احتمال دارد بین تمدنهای عمده جهان (غربی امریکای لاتین اسلامی چینی ارتدوکس هند ژاپنی و آفریقایی) بروز کند. منتقدان وی این نظریه را توجیهی برای اقدام امریکا علیه تمدنهای چین و اسلام قلمداد کردند.
اصطلاح پست مدرنیسم سه تا چهار دهه است که مورد استفاده گسترده قرار گرفته است،امّا داستان گسترش آن از طریق فرهنگ تا حدودی پیچیده است.پست مدرنیسم حیات خود را به عنوان مقوله ای دانشگاهی ومربوط به تحوّلات مهمّی در حوزه هنر آغاز کرد،امّا بزودی به صورت اصطلاحی توصیفی برای تمامی انواع جابجایی ها تحوّلات مطرح شده در جامعه و فرهنگ معاصر درآمد.
پست مدرنیسم امروزه چندان پیچیده شده است که می توانیم از چند پست مدرنیسم یا از انواع متعدّد پست مدرنیسم سخن بگوییم.به عنوان مثال می توان آن را اصطلاحی مبهم برای بیان هر کدام از موضوعات معاصر که به گونه ای ابهام آمیز هستند،دانست.یا حتّی می توان آن را به صورتی مبهم تر و به عنوان اسم عامی برای بیان لحظاتی خاص در تاریخ به کار برد. اضافه بر این،حوزه های مختلف از جمله نقد ادبی که زادگاه پست مدرنیسم است در خصوص معنای آن ادعاهای خاص خود را دارند و ظاهرا تنها چیز مطمئنی که می توان در باره پست مدرنیسم گفت این است که تبیین آن دشوار است.
ادامه مطلب
مقدّمه:
اسلام از بدو پیدایش به صورت دینی سیاسی ظاهر شده است که در آموزه های خود نظم و نسق بخشیدن به زندگی عمومی مردم چه در سطح اجتماعی وچه سیاسی را وجهه همّت خود قرار داده است.پیامبر گرامی اسلام حضرت محمّد(ص) خود اولّین فردی بودند که به تشکیل حکومت مبادرت ورزیدند ودر شهر یثرب(مدینه النّبی) شکل بسیطی از حکومت را به وجود آوردند.در دوره های بعدی تاریخ اسلام نیز حکومتهایی که به شکلهای متفاوتی در قالب خلافت،امارت،و یا سلطنت پا به عرصه وجود گذاشتند یا رهبرانی را در راس خود داشتند که خود را نماینده دین و خداوند می دانستند و یا اگر هم شخص زمامدار دارای صبغه دینی نبود،عالمانی دینی را در کنار خود داشت که از یک سو به حکومت وی مشروعیّت می دادند و از سوی دیگر در نقش مفسّران دین ظاهر شده،غالبا توجیه گر قدرت حاکمه بودند.
ادامه مطلب
سياسي. اروپا. مسلمانان. هلسينكي
تهران - بنياد حقوق بشر هلسينكي پس از تحقيق در ۱۱كشور اروپايي اعلام كرد كه پس از واقعه ۱۱سپتامبر، تبعيض و ناشكيبايي عليه مسلمانان در اتحاديه اروپا تشديد شده است.
اين تحقيق در كشورهاي اتريش، بلژيك، دانمارك، فرانسه، آلمان، يونان ، ايتاليا، هلند، اسپانيا، سوئد و انگليس صورت گرفته و قرار است ترجمه متن كامل آن را پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات وابسته به وزارت فرهنگ وارشاد اسلامي منتشر كند.
در اين تحقيق بويژه وضعيت مسلمان در زمينه روابط رسمي ميان دولت و اجتماع مسلمانان ، احساسات منفي در قبال مسلمانان و آزار آنها ، پوشش رسانه اي موضوعات مربوط به اسلام و مسلمانان ، نقش رهبران سياسي و سياستگذاري هاي رسمي ، تبعيض عليه مسلمانان درحوزههاي مختلف جامعه، عبادتگاههاي مسلمانان و تسهيلات تدفين ، پوشش اسلامي، آموزش ديني و مدارس مسلمانان ، دفاع از دشمني و خشونت به نام اسلام و ذبح حلال بررسي شده است.
علي مرشدي زاد كه اين تحقيق را به فارسي برگردانده، روز دوشنبه در نشستي در پژوهشگاه فرهنگ ، هنر و ارتباطات وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي ، گزارشي از آن را ارائه كرد.
ادامه مطلب